Artistieke verfsoorten voor gebruik met een airbrush
Artistiek tekenen met een airbrush is een vrij vaag begrip, maar sluit bepaalde technieken uit. We zullen daarom een samenvatting geven om de definitie van het thema ‘airbrushtekenen’ te verduidelijken. Dit kan onder meer worden gedaan met onze artistieke Stardust Pro-airbrushverf, die op waterbasis is en waarvan sommige varianten een artistieke uitstraling hebben. Van het artistieke domein zijn voornamelijk alle effectverven uitgesloten, dat wil zeggen airbrushverven die metaalachtige parelmoerpigmenten bevatten, of zelfs chroom- of kameleonverven.
Onder de term ‘artistiek’ verstaan we alle technieken van het airbrushen, of dit nu uit de vrije hand gebeurt, met sjablonen of met afplakband.
Het artistieke airbrushen kan op verschillende ondergronden worden toegepast en tot verschillende domeinen behoren: dit kan niet alleen de carrosserie zijn, zoals we in de volgende paragraaf nader zullen bespreken, maar ook en vooral, volgens de basis van deze discipline, op papier, op dezelfde manier als men aquarel, olieverf of houtskool gebruikt op vellen papier of doeken.
De grootste meesters op het gebied van de airbrushtekening leggen zich voornamelijk toe op artistiek tekenen op papier. Met de term ‘tekenen’ sluiten we schilderen geenszins uit. In werkelijkheid bestaat de artistieke beoefening van de airbrush meer uit schilderen, dat wil zeggen het aanbrengen van kleur en het weergeven van kleuren en licht, dan uit tekenen, dat zich volgens de definitie beperkt tot het weergeven van vormen en contouren.
In de artistieke airbrushing is de eerste fase een vervormde schets van de contouren, die doorgaans zeer beknopt wordt uitgevoerd door een dunne laag kleur op een sjabloon te spuiten, om de contouren grofweg aan te geven, of het nu gaat om een portret, een dier of een landschap.
De rest van het invullen is wat men ‘schilderen’ noemt, dat wil zeggen het invullen van de vormen met kleuren.
Artistieke airbrushlak
De artistieke assortimenten bestaan dus uit fijne verf op basis van ondoorzichtige en transparante pigmenten.
Er zijn uiteraard verschillende gradaties of niveaus van dekking of transparantie bij de pigmenten die worden gebruikt voor tekenen en schilderen.
Over het algemeen vinden de verschillende stappen bij het invullen en inkleuren van de delen van de tekening plaats op wit papier of op een wit gegrondeerde carrosserie. Eerst worden de contouren kort aangeduid, zonder gebruik te maken van sterke en zeer dekkende kleuren, die moeilijk te bedekken zijn. In een tweede stap worden de middentinten aangebracht, met name de levendige kleuren. Vervolgens worden de schaduwen en de transparante kleuren aangebracht in vlakke lagen. Door transparante kleuren over dekkende kleuren te combineren en te overlappen, ontstaan subtielere en natuurlijkere kleuren.
De laatste stappen zijn de lichtaccenten, dat wil zeggen het aanbrengen van zeer lichte kleuren of vaak zelfs wit.
Airbrushverf voor artistieke doeleinden bestaat meestal uit acrylverf op waterbasis, omdat schilders de voorkeur geven aan geurloze verf, zodat ze urenlang in hun atelier kunnen werken zonder een masker te hoeven dragen.
Alleen op het gebied van decoratie en het tekenen op carrosserieën, voor het maken van tekeningen uit de vrije hand met zeer fijne, oplosmiddelhoudende airbrushverf, of voor grafische ontwerpen met afplakband, worden oplosmiddelhoudende verven gebruikt.
Natuurlijk gebruiken veel wereldberoemde kunstenaars verf op waterbasis op carrosserieën en dat is perfect mogelijk, omdat de nieuwe airbrushverf op waterbasis het mogelijk maakt om te lakken met carrosserielakken op basis van oplosmiddelen zonder dat de verf wordt aangetast door de oplosmiddelen in de lak. Sommige professionele motorkunstenaars geven de voorkeur aan artistieke airbrushverf op basis van oplosmiddelen, omdat deze verf fijner is en geen verstoppingsproblemen veroorzaakt in de spuitmonden of op de naalden.
Problemen met verstoppingen of afzettingen in airbrushes
Dit is een fenomeen dat helaas bij alle airbrushgebruikers bekend is, en vooral bij degenen die verf op waterbasis gebruiken. Dit probleem komt vooral voor bij artistiek gebruik. Bij airbrushtoepassingen waarbij uitsluitend sprake is van het inkleuren van vlakken of het schilderen van modelbouwcarrosserieën, voorkomt de grote verfstroom juist dat de naald verstopt raakt.
Wat men verstopping noemt, oftewel de vorming van opgedroogde verf op de punt van de naald of aan het uiteinde van het mondstuk, is een logisch verschijnsel dat te wijten is aan de luchtstroom, die het drogen van de verf versnelt en zo een ophoping van verf veroorzaakt. Met de vinger kan men deze verfophoping, die een klein hoopje droge verf vormt en ervoor zorgt dat de straal van de airbrush niet gelijkmatig en nauwkeurig is, verwijderen door de naald samen te knijpen.
Men kan ook regelmatig een flinke hoeveelheid verf spuiten om de vorming ervan te voorkomen. Bij het tekenen uit de vrije hand of bij precisietekeningen wordt echter een grote hoeveelheid lucht en zeer weinig verf gespoten, wat onvermijdelijk leidt tot de ophoping van verf. Uiteraard bestaan er producten die de verf vloeibaarder maken en de droging vertragen: dit is het geval bij de vertrager van Flow.
Verf op basis van oplosmiddelen is het alternatief waarmee deze nadelen kunnen worden vermeden.
Het soort papier voor artistiek airbrushen
Als u tot nu toe altijd op carrosserieën hebt gewerkt en van plan bent om te beginnen met airbrushen op papier, volgen hier enkele tips voor de keuze van het papier: Kies papier met een zo dik mogelijke gramgewicht en gebruik de gladde kant van het papier. Met dik papier bedoelen we bijvoorbeeld aquarelpapier, met een gewicht van minimaal 300 g per vierkante meter.
De airbrush heeft de neiging om veel water in het papier te brengen, waardoor het tijdens het drogen kan gaan golven of kreuken.
Het is ook mogelijk om het papier op te spannen, dat wil zeggen het vast te zetten door het op een kartonnen plaat te plakken. Zo blijft het oppervlak glad en gaat het niet golven.
De kleur van het papier is vrij te kiezen. Bij het airbrushen is het echter gebruikelijk om op een witte achtergrond te beginnen, zodat je niet voor verrassingen komt te staan wanneer je semi-transparante tinten gebruikt.
